Roltrappen

Hij komt aan op Schiphol in de nacht.
Er is geen vriend die op hem wacht.
Achter de balie staat de macht.
Hij kijkt ze zoekend in de ogen.
Hij is op zoek naar mededogen.
Hij is zo jong en van de dood weggevlogen.
Hij is uit de nacht komen dalen
Naar een land van vreemde talen

Roltrappen
Veel meer dan je kunt behappen
Roltrappen
Die de weg terug afkappen
Roltrappen
Waar levens elkaar overlappen
Roltrappen
Waar je niet zomaar vanaf kunt stappen.

Hij ondergaat mijn lot zonder een klacht.
Hij is in de opvang ondergebracht.
Hij weet nog niet wat hem hier wacht.
Hij voelt zich vreemd en dat maakt hem verlegen.
Om hem heen wordt ook in alle talen gezwegen.
Hij heeft al zijn eerste document gekregen.
Waarin zijn verhaal nu onder een nummer staat.
Zijn ouders zijn dood en hij durft niet over straat.

Roltrappen
Veel meer dan je kan behappen
Roltrappen
Om van loket naar loket te zappen
Roltrappen
Je gaat wegen zonder voetstappen
Roltrappen
Waar ze zomaar je tasje gappen.

Hij leert de taal uit alle macht.
Hij werkt en leert tot diep in de nacht.
Hij loopt nu wel door die vreemde stad:
Maar in zijn hart ligt zijn eigen begraven schat.
Niemand die haar bestaan vermoedt.
Hij weet dat ergens een oorlog woedt.
En misschien is nu alles waarnaar hij verlangt
Kapot of dood. En dat maakt hem bang

Roltrappen
Je werkt ’s avonds en je vult de schappen
Roltrappen
Om van lijn 9 naar de metro over te stappen
Roltrappen
Waar je maar beter niet af kunt stappen
Roltrappen
Je bent bang dat ze naar je gaan trappen.

Hij heeft een paar vrienden en dat is een begin.
Heel langzaam krijgt zijn leven weer zin.
Na jaren lopen in de pas
Zit hij nu op dansen en maakt gein in de klas.
Hij kan de woorden hier nu goed spellen
Maar zijn verhaal kan hij nog steeds niet vertellen.
Hij glimlacht maar wat als je er hem naar vraagt.
Hij weet dat je zijn waarheid niet verdraagt.

Roltrappen
Waar anderen lolletjes op trappen
Roltrappen
Over hem maken ze ook grappen
Roltrappen
Hij probeert ook uit dat vaatje te tappen
Loltrappen
En maar hard in je handen klappen.

Op een dag rolt hij weer in zijn vertrouwde spoor.
Opeens roepen kinderen: Opzij! Laat me erdoor!
Ze botsen op en rennen tegendraads.
Wat zijn ze vlug. En hij blijft maar staan op z’n plaats.
Hij kijkt ze na en voelt zich ineens bezopen.
Hij draait zich om en begint ook te lopen.
Hij rent. Hij struikelt haast over die trappen.
En wat hoort hij klapperen? Z’n eigen stappen!

Roltrappen
Alsof die hem op iets verbodens betrappen
Roltrappen
Hij zet nieuwe, eerste stappen.
Eigen stappen.
Die kunnen ze hem niet meer afpakken
Eigen stappen
Hij laat zich niet meer inpakken

Roltrappen….. en eigen stappen.
Roltrappen…. en eigen stappen

©Nina van Immerzeel & Lotte van Dam 1998

Regina droomt. Het onmogelijk goede is er. Het is gewoon gebeurd.

Ze staat op een straathoek. Ze laat zich langzaam los uit de omhelzing van haar geliefde. Ze kijkt naar haar huid, die net zo licht is als altijd. In de helderheid is een duidelijk hemelsblauw gemengd. De kleur omhult haar als een mantel van Maria, alsof deze zich voor altijd met haar lichaam heeft verbonden. Ze kijkt verbaasd naar haar hemelsblauwe huid.

‘Dat kan toch niet!’ stamelt ze, ‘dat is pure genade. Dit kun je niet verdienen en nu worden we er gewoon mee begiftigd!’

Want dit blauw op, of in de huid is mooi en sierlijk en op de een of andere manier helemaal niet vreemd. Het zou toch ook kunnen dat het vreemd zou zijn. Je zou schrikken en misschien proberen het snel weer af te wassen. Maar dat is helemaal niet het geval. Ze heeft helemaal geen behoefte om het af te wassen en dat het met genade te maken heeft, is haar ook meteen duidelijk. Misschien omdat het er zo mooi uitziet en omdat puistjes en muggenbeten ook lijken te zijn verdwenen.

Haar geliefde slaapt nog. Hij slaapt staand en zij staat naast hem. Alleen is zij klaarwakker. Zijn armen, waaruit ze zich zachtjes heeft losgemaakt, heeft hij nog steeds open, uitgestrekt als in een vraag. Zijn mond glimlacht. Zijn ogen zijn gesloten. Zijn huid is diep donker. Ook bij hem nu dit hemelsblauw. Bij hem heeft het een prachtige diepe glans. Alsof blauw warm kan zijn. Ze heeft nog nooit zoiets gezien.

De hemel op aarde!

De gedachte komt onwillekeurig bij haar op en ze kan net haar borrelende en zilvervreugdevolle lach onderdrukken, die evenzo in haar opkomt als deze gedachte, vreugdevol opborrelend als een bevrijdende stroom. Ze houdt echter in, want ze wil hem niet wakker maken.

Aan de overkant van de straat ziet ze een ander paar staan, bij het zebrapad bij het voetgangerslicht. Ze ziet dat het licht niet werkt. De straat heeft vandaag ook helemaal geen verkeer. Het verkeerslicht is waarschijnlijk niet nodig. Er is gewoon geen verkeer om te regelen. Ze herkent haar broer. Hij en zij vormen een levendig maar omgekeerd spiegelbeeld. Ook hij is wakker, net als zij. Ook hij heeft zich losgemaakt uit een liefdesomhelzing met een donkere slapende vrouw. Nu zwaait hij naar zijn zus met hemelsblauwe broederarmen. Ze zwaait terug.

Zou hij wel helemaal bij zichzelf zijn? Dat wil ze graag weten. Echt wakker en helemaal daar?

Wanneer hij haar onuitgesproken vraag raadt, lacht hij haar toe. Hij heft zijn beide armen en maakt een duim omhoog gebaar naar haar, met beide handen. Hij is helemaal hij! Gelukkig! En weer dat stromende gevoel, helemaal door haar heen en de zekerheid: dat het onmogelijk goede - ineens - daar is.

Goed. En onmogelijk. Omdat het zo duidelijk is. ‘Omdat je zo wakker bent,’ zegt ze tegen zichzelf, ‘omdat je zo helemaal jezelf bent. Omdat je niet kunt zien waarmee je bent begiftigd, maar wat het is, is volkomen duidelijk, het is verbinding.’
Klopt, verbinding is goed en kan echt aanwezig zijn. Maar verbinding kun je niet zien. Je kunt het voelen en je broer voelt het ook. Hoe weet je dat eigenlijk? Je weet het gewoon, en hij weet dat over jou. Hij voelt het, hij weet het gewoon, je broer, die daar aan de andere kant van de straat staat, bij het verkeerslicht. En de verbinding is ook te lezen in de gezichten van hun slapende partners. Hoe lees je zoiets dan? Uiterlijk zit het in dat hemelsblauw. En dat heeft zich met je eigen huid en de huid van je broer en de huiden van de geliefden verbonden, zonder te knoeien en het is op de een of andere manier niet alleen aan de buitenkant maar ook aan de binnenkant, en daarom weet je natuurlijk alles. En nu zijn we gestalten in hemelsblauw geworden.

En kan iedereen dat dan zien? Of alleen jijzelf? En zijn nu alle mensen in aanraking gekomen met dit goede?

Is het als een virus, maar dan een goede, dus omgekeerd, niet ziekmakend maar genezend? Is het vrijwillig en toch voor iedereen? En kun je het dan ook niet krijgen of afwijzen? En is dit nu de verlossing? Is ze zo? En kun je nu nog steeds huilen om mensen, maar zijn nu toch hun misvormingen weg? Maar als ze weg zijn, niet de mensen, maar hun misvormingen, waarover kun je dan nog huilen? Maar huilen is toch juist goed?

En is het zoals het stemmen van een gitaar of een viool: er is een hele wereld van valsheid, maar je stemt alles af en dan klopt het ook: de band, het orkest, jezelf en dan is de valsheid weg. Dan klopt de hele mensheid en dan verschijnt het dus: het onmogelijk goede. Of nee, dat is natuurlijk helemaal fout. Het onmogelijk goede verschijnt eerst en dat stemt dan de mensheid, want het goede stemt jou en anderen immers goed. Of is het beide?

En wat is dat eigenlijk: het onmogelijk goede?

En is het wel onmogelijk? Want als het zo ineens kan verschijnen, dan is het toch mogelijk?

Is het de godheid? Maar je ziet haar toch niet. Nou ja, misschien in het blauw, want dat zie je. Maar waarom dan juist in blauw? Waarom niet in rood, of citroengeel? Misschien alleen vandaag in het blauw! En morgen in groen misschien? Maar het blauw is prachtig en wonderbaarlijk! God zie je niet, of je ziet toch! Met de ogen van je hart.

En is dit dan de hemel, mama, is dit de hemel, papa, en zijn jullie er ook en wij ook, maar we zijn toch nog steeds op aarde? Waar is de hemel dan?

Hij zwaait naar me, mijn lieve broer, hoe mooi hij is en ik ben zelf ook mooi. Is dat ook door het onmogelijk goede en moest ik daarom gisteren zo huilen? Niet omdat er iets ergs was gebeurd, maar omdat het onmogelijk goede al in aantocht was, en eerst moest de pijn en het verdriet door de ziel gaan om weggespoeld te worden of gereinigd. Maar ze zijn niet weg, ze zijn er nog, want alles is er nog. En niets is meer nep.

Ze kijkt op uit de innerlijkheid van haar vele gedachten en gevoelens.

Het blauw is er nog. Het is nu overal. En nu komt er in het ochtendlicht ook nog de zon bij, die begint te stralen. Ze werpt haar fijne goud in deze evenzo onmogelijke tuin.

Zeg eens, waar komt die tuin ineens vandaan? Ze stond toch net nog op de straathoek? Oh, ze staat er nog steeds, het is beide tegelijk. Beide tegelijk, hoe dan? Wordt het dan niet snel saai en traag en vlak en plat en afstotend, zo zonder pijn en verdriet en ziekte en zonder alle puzzels? Zijn we er eigenlijk klaar voor? Ben ik er klaar voor om het onmogelijk goede te ontvangen? vraagt ze zich af.

Zachtjes streelt warme wind over haar gezicht. De bries neemt haar twijfels en zorgen weg. Ze waaien weg en ze weet het antwoord.

Er is niets veranderd in de buitenwereld en toch is alles anders geworden. Ze is intact. Haar broer is intact. Hun geliefden zijn intact en de wereld ook. En alles is nog nét zo onvoltooid en voorlopig en soms wanhopig als altijd. Er zijn nog steeds al die dingen om over te huilen en die je allemaal zou willen veranderen. In je tranen is echter het hemelsblauw vermengd, zoals in de huid van alle handen. En de zon beschijnt alles.

En ineens beseft ze: ook het hemelsblauw is er altijd geweest. Het was altijd in alles aanwezig. Ook in haar, maar ze had het niet gezien. Om een of andere (nu nauwelijks nog voorstelbare) reden was het onzichtbaar gebleven. Terwijl het de hele tijd zo door en door aanwezig was en zo voor de hand lag.

‘Het kan niet zijn!’ stamelt ze opnieuw.
Zelfs in de klank van haar stem hoort ze hoe hemelsblauw erdoorheen parelt.

Dat kan het dus ook! Het kan klinken. Het kan een parel worden. Parels zijn geboren uit pijn en schitteren en iriseren in het licht. Dat kan eigenlijk ook niet. Maar dat is nu eenmaal zo. Dat is iets wat bijna iedereen ook weet. Dat is dus ook het onmogelijk goede....... en oh, tranen schitteren en iriseren ook, zou dan dus toch..?

En dan..

.. wordt ze wakker en staat op. De droom vervaagt. Dat doen dromen meestal. Hij vervaagt snel en de gewone dag is er. Maar de droom is er nog, ook als hij vervaagd is. Die gaat mee de dag in.

Een doodnormale dag, met werkafspraken en wat-zullen-we-eten, rekeningen en de afwas.

©Nina van Immerzeel 1998

‘Goedemorgen, mevrouw, Wagon-Lits roomservice. Heeft u goed geslapen?’  
‘Ja, dank u wel! Waar zijn we?’  
‘Uw koffie, mevrouw! Ik zet hem hier neer op het klaptafeltje.’  
‘Dat is geweldig! Oh, het is al ochtend!’
‘We zijn ongeveer een uur voor aankomst in Praag, mevrouw, de trein heeft geen vertraging. Het is een prachtige ochtend vandaag, mevrouw. De hemel is helder. Het is momenteel 19 graden.’  
‘Oh, zijn we er al bijna?’  
‘Geen haast, mevrouw, ik zal u tijdig waarschuwen, dat weet u. Hier staat uw koffie!’  
‘Oh, dank u, ja, hij is erg heet!’  
‘Drink hem zo heet mogelijk, mevrouw, en geniet ervan. Maar pas op in de bochten! Dat u zich niet brandt!’  
‘U bent een zorgzame treinbutler, meneer. Vertel me, heeft u thuis een vrouw en kinderen?’  
‘Op dit moment heb ik mijn koffie, mevrouw, en die drink ik ook heet, zoals hij is. Verder ben ik onderweg, van A naar B.’  
‘Van A naar B?’  
‘Van A naar B. Bij wijze van spreken dan. Omdat de bestemming me niet uitmaakt, mevrouw. U bent onderweg naar Praag. Maar de trein rijdt verder en keert op een gegeven moment weer terug. Ik ben aan boord van de trein en ben eigenlijk helemaal niet onderweg. Ik ben waar mijn gasten zijn, mevrouw. Gasten zoals u, hoewel... gasten zoals u...’ 
‘Oh, meneer!’  
‘Ik wens u een goede aankomst, mevrouw. En een veilige reis naar huis. Mag ik vragen, bent u op een heenreis of op een terugreis?’  
‘Beide tegelijk, meneer. Het is echt beide tegelijk!’  
‘Dat had ik al gedacht, mevrouw, als u het toestaat. Dus beide tegelijk. Men leert de mensen op een bepaalde manier kennen als ze onderweg zijn.’  
‘U bent een kenner, meneer, dat voel ik.’ 
‘Dat doet me goed om te horen, mevrouw. En u lijkt me ook niet zo onderweg als veel van onze reizigers. U reist. En tegelijk bent al thuis. Mag ik u een goede reis wensen?’  
‘Graag, meneer! En u een plezierige werkdag.’  
‘Ah, maar ik ben maar een eenvoudige butler. Beslist geen conducteur of de machinist. En toch, dat met dat plezierige werken? Dat klopt wel! U bent een echte kenner van de ziel, als u me toestaat. Maar nu, adieu voor u, het ontbijt wacht op u in de restauratiewagen. Ik zal een tafel voor u reserveren. Neem echter alle tijd die u nodig heeft. Neem alle tijd!’

De butler verdwijnt ondertussen. Alsof hij doorzichtig wordt, en oplost in het niets.
‘Dank u,’ zegt ze nog, en ‘Adieu!’
Net als bij Alice in Wonderland is de butler al weg. Alleen zijn glimlach is er nog. Bij Alice was het de glimlach van de kat. En bij haarzelf?

Ineens is ze weemoedig. Er gaat van allerlei door haar ziel, wat allemaal niet erg op elkaar klopt.
Wat een man! Ideaal, eigenlijk.
Is het wel een mens? Zo ineens oplossen, en dat met de tijd en reizen en toch el aangekomen zijn..
Een engel! Het is natuurlijk een engel!
Maar, maar… een engel die koffie serveert?

Ze zucht, drinkt haar koffie en bladert in het prospectus van de nachttrein-service. Wagon-Lits in de een en twintigste eeuw. En dan valt haar blik op de tekst:
“Bij de bediening van onze gasten maken wij gebruik van de nieuwste generatie robots. Uw e-steward staat ten allen tijde tot uw beschikking. Mocht u vragen, klachten of opmerkingen hebben, dan kunt u de QR code scannen en uw commentaar achterlaten. Wij wensen u een prettige reis.”

Ze zucht opnieuw. Ze bevindt zich nu in een complexe, onoplosbare, metafysische, een en twintigste-eeuwse puzzel. Ideale man, engel, robot. Wie is wie?

IN DE NACHT droomt Anthony.

Hij speelt schaak met Jorge. Dat doen ze vaak. Jorge is een goede schaker. Anthony moet alles op alles zetten om van hem te winnen. Soms lukt dat. 

Maar nu is hij aan de verliezende hand. Eén voor één verdwijnen de stukken om hem heen waarop hij voor zijn bescherming vertrouwde.

Ineens merkt Anthony dat hij zelf in het schaakspel is beland en niet langer vanaf zijn stoel op het bord met stukken kijkt. Hij is de zwarte koning geworden die het spel dreigt te verliezen. Hij voelt diens onmacht. Zijn legers en helpers zijn pijlsnel, wendbaar en talrijk, maar hijzelf mag zich slechts stapje voor stapje moeizaam bewegen. Meestal doet hij er beter aan stil te blijven staan. Wordt hij direct aangevallen kan het spel zomaar ineens uit zijn. 

Zijn snelle wendbare legers…. verdwenen in de handen van de tegenstander. Hij is in een eindspel beland. Is dit het einde? Hij voelt zich verstarren en merkt dat hij op het einde wacht. Was het spel maar voorbij. 

En dan komt de wending.
De koning die zijn eigen ondergang ziet naderen krijgt een bijna onmogelijke gedachte. Breaking the rules. Als je nou toch ten onder gaat..Maar ja, wat dan? Hij heeft geen plan. Hij is koning, niet de schaakmeester. Anderen maken de plannen, hij niet. Hij is alleen het middelpunt van het spel. 

En de koning..gaat aan de wandel.
Hij verlaat de beschermde plek die hem allang geen bescherming meer biedt en loopt, voetje voor voetje, de wijde wereld in. Tot zijn verrassing komen de regels die hem zo beknotten en inperken daarbij te hulp. Niet alleen hij gaat stapje voor stapje, maar alles om hem heen ook. Het machtige leger van de tegenstander mag ook telkens maar één zet doen. En dan is het weer aan hemzelf om zijn volgende pas te zetten. En wat hij doet is zó onverwachts en druist zózeer in tegen elk koninklijk schaakprotocol dat de andere kant begint te aarzelen en twijfelen en hem daarmee zijn gang laat gaan.
Hij was vertrokken met geen ander doel dan voor het laatst over het bord te wandelen. Maar nu is hij al op het midden van het speelveld aangekomen en ziet de overkant. Daar staat de ander, de vijand-koning, stralend wit en dreigend. En uitstekend beschermd door zijn wachters. 

Daar moet ik heen! Het druist in tegen elk gezond verstand. Iedere stap die hij doet roept een nieuwe tegenzet op. Er kan van alles gebeuren. Niet twijfelen! Binnen de mogelijkheden doen wat je nog kunt. Een laatste wandeling over het bord maken, zolang het goed gaat.  

Hij ziet ineens vlakbij zich een klein soldaatje. Die is moe. uitgehongerd en zwak. Er gaat weinig dreiging uit van dit armzalig figuurtje. Ook deze kan maar één stapje tegelijk doen. En het soldaatje is ook nog eens extra gebonden omdat het zijn stapje altijd naar voren moet doen. 
Je gaat een wisse dood tegemoet, denkt de koning, maar hij weet: ik zelf ook. 
Hij krijgt medelijden met het ventje.
‘Vriendje,’ zegt de koning, ‘wat doe jij hier?’
‘Oh majesteit, wat een eer! Bent u aan de wandel?’
‘Ja.’ De koning moet ineens glimlachen, ‘Eh..ik wandel maar wat.’
‘Ik niet.’ zegt het soldaatje, ‘ik ben onderweg!’
‘Waarheen ben je onderweg?’
‘Naar de overkant!’ zegt het mannetje trots, ‘Daar moet ik heen. Dat is mijn missie. En als ik daar ben aangekomen wacht op mij de koningin.’

De koning wordt verdrietig. Zijn koningin was enige tijd geleden door de vijandelijke legers afgevoerd. Zou ze nog in leven zijn? Waarschijnlijk niet.
‘De koningin is gevangen,’ antwoordt de koning bits, ‘Voor het geval je dat nog niet wist. Er is helemaal niemand om je daar op te wachten. Ja: de vijand. En die maakt je af.’
‘Majesteit,’ zegt het soldaatje, ‘ik weet dit soort dingen niet. Maar er is me altijd verteld: ga naar de overkant en je vindt de koningin. Misschien vindt u haar daar ook wel weer!’
De koning denkt na. Dat kán niet, denkt hij, maar ja, ik ben zelf nog nooit aan de overkant geweest. Dus eigenlijk weet ik het niet. En ik heb niets meer te verliezen.
‘Dus je bent onderweg naar de koningin!’ bromt hij.
‘Ja, sire.’
‘Dan ga ik met je mee.’
‘Wat een eer, sire!’ 

En zo strompelen ze beiden, de koning en het nietige soldaatje samen, voetje voor voetje door de uitgestrekte schaakvelden. Ze komen steeds dichter bij de overkant. Ze ontdekken hoe ze elkaar kunnen beschermen en dekking geven. Ze nemen tot hun beider verrassing zelfs een paar tegenstanders gevangen en die moeten dan van het schaakbord af.
‘Het gaat goed, hè, sire?’ zegt het mannetje en kijkt van opzij de grote vorst aan, ‘We zijn al heel ver! Wie had dat nou gedacht?’
‘Het gaat inderdaad goed. Tot dusverre dan.’ moet de koning zuinig toegeven.
‘Ik voel me trots dat ik naast u mag zijn.’ roept het mannetje opgewekt, ‘Ik had al veel over u gehoord. Maar ik wist niet dat u zo'n knappe strateeg zou zijn!’ 

Ik ben helemaal geen knappe strateeg, denkt de koning, ik heb niet eens een plan. Maar hij is koning genoeg om te weten dat hij dat niet tegen het mannetje mag zeggen. 
Een paar keer gaat het bijna helemaal mis, want de tegenstander was weliswaar verbouwereerd door wat er gebeurde, maar ook heel slim. Soms waren zowel het mannetje als de koning in de verleiding dan maar alleen verder te gaan. Maar ze weerstonden die drang en bleven samen voortstrompelen. 
En plotseling zijn ze er.
‘Nog één stap,’ zegt het mannetje vastberaden, ‘Sire, ik heb geleerd dat ik het ben, die die stap moet doen. Anders zou ik u natuurlijk laten voorgaan. Maar de regels zijn duidelijk op dit punt. Blijft u alstublieft bij mij in de buurt. Dan zal de koningin komen en u beschermen!’
Hij doet de stap voorwaarts.

Plotseling staat de koning oog in oog met zijn verloren gewaande koningin, die naar hem wenkt. Ze is van glanzend ebbenhout, net als hijzelf en lacht opgelucht naar hem.
‘Oh, daar ben je! Gelukkig! Kom, we zijn bijna veilig! Mijn man en koning: bijna gewonnen!’
‘Liefste gemalin! Eh…. maar hoe ben je hier gekomen? En waar is het dappere mannetje van daarnet?’
‘Mannetje? O, die! Eh..die is hier ook ergens, maar…je kunt hem niet meer zien. Ik vertel het je later nog wel. Nu moet jij een laatste stap doen. Alleen is op dit moment de beurt aan de vijand en die probeert het nog. Pas op, vooral van die kant! Het gevaar is nog niet geweken.’

De koning kijkt om zich heen. Hij ziet hoe zich groot en dreigend een heel leger verzameld heeft, dat wit schittert in de zon. De speren en lansen spiegelen en weerkaatsen het licht. De vijandelijke paarden briesen en zijn vlak om hen heen. Een grote stormram staat al klaar om hen te vermorzelen,
Bijna. Maar nog nét niet. Met een nijdige ruk wordt de slagorde van het leger nog aangepast. De volgende klap zal de dodelijke zijn. 
‘Majesteit en liefste! Onze kans. Nu! Hierheen.’ 
De koningin wijst op een stuk van de vijand dat in de buurt van haar staat. 
‘Neem het gevangen. Nu!’
Hij gehoorzaamt en neemt het gevangen. Hij gaat zelf op de plaats staan. En staat ineens bijna oog-in-oog met de witte koning.
IJlings, snel als de winden jagen de officieren van de witte legers naderbij. Ze zien ineens het dodelijke gevaar. Ze wegen af. Ze willen allemaal naar hun witte soeverein. Om hem te beschermen. Allemaal tegelijk. Maar ze mogen maar één zet doen. De generaals zijn koortsachtig in de staftent aan het overleggen. Wie gaat erheen? Elk offer is geoorloofd. Alles mag ingezet omwille van het spel. Alleen: er blijkt geen zinnige zet mogelijk. Geen aanval, en er is ook nergens ruimte. Niemand kan bescherming bieden.
‘Moeten we echt een zet doen?’ vraagt de loper.
‘We hebben geen keus. Het moet!’ tandenknarst de opperbevelhebber vanuit de toren, ‘Maar elke zet is even zinloos. Bah. We worden geveld door die ene, onnozele pion.’
‘Welke pion bedoelt u, commandant?’
‘Laat maar,’ gromt de veldheer. En hij geeft wrevelig de opdracht tot die ene nutteloze zet. Allemaal vanwege die ellendige pion.
De zwarte koningin kijkt tevreden toe
‘Niemand kan je iets doen!’ roept ze blij, ‘En kijk eens, nu kom ik naast jou. En zie je het?’
Hij kijkt verbijsterd om zich heen, met langzaam opkomend besef.
Ineens staat de witte koning schaakmat. Alle bescherming die de witte vorst om zich heen had opgebouwd had er uiteindelijk toe geleid dat hij geen kant meer op kon, en hij, de zwarte koning had hem samen met zijn koningin geveld. Één stapje van haar, net als hijzelf daarnet. De twee koningen stonden al vlak bij elkaar, de zwarte en de witte. Zijn koningin plaatste zich tussen hen in, en de witte koning was verslagen. En hij..de zwarte koning? Hij heeft zijn koningin beschermd! Ongelofelijk. Alleen maar door er te zijn.

Ze hebben gewonnen en het spel is uit. Maar er ontbrak iemand.
‘Waar is dat mannetje gebleven?’ vroeg de koning. ‘Hij bracht ons bij elkaar. Wie had dat nou gedacht? Dat onnozele figuurtje. Waar is hij toch?’
Toen keek de koningin hem aan, met een onbeschrijflijke glimlach. Daarin de vreugde, ontroering, opluchting, maar ook triomf. En ineens de glinstering van humor. Hij herkende iets in haar blik. Hij zág iets. Hij zag. Maar was dat niet.. was zij dan..?

Anthony werd wakker. De zon was zojuist opgegaan.

Copyright © 2020 Nina van Immerzeel

naar inhoudsopgave

Volgende hoofdstukken:

59. Nachtsurfers

60. Charon

61. Het placebo-effect en het sterken van de geest

NA HAAR MUZIEKSTUDIE is Ellinor naar Nederland gegaan. Ze deed er haar master classes en is er gaan wonen. Ze had als beginnend artieste genoeg opdrachten en kreeg redelijk succes, hetgeen voor een pianiste in de klassieke muziekwereld heel veel is.

De jaren verstrijken. En dan ontmoet ze hèm. Vanaf dat moment is ze weer in Frankrijk. En daarmee begint het verhaal van hun liefde. 

Ze woont vandaag de dag nog steeds op de plek die plotseling de hare werd, en met de man die even plotseling de hare werd en die haar liefheeft. Hij is dat blijven doen. En nu ziet ze na al de jaren langzaam de avond dalen in zijn ouder wordende blikken.

Hij is het steeds blijven zeggen.
‘Je bent mijn zon!’
En zij is hem steeds blijven tegenspreken: 
‘Nee, mijn liefste, dat ben ik niet. De zon is in het Frans mannelijk, le soleil hè? Dat is een man. Dat ben jij!’
Hij tegen haar:
‘Jij bent vrouw maar je bent sterk en je straalt ook. Daarom ben jij dus zon!’ 
En zij lacht, en is ondertussen vergeefs op zoek naar dat ene argument om hem voor altijd te weerleggen: 
‘Ik ben helemaal niet zo sterk, en fysiek al helemaal niet.’ probeert ze.
En hij weer:  
‘Je hebt een sterke ziel! Daar doel ik toch op als ik zeg dat je mijn zon bent? Dat weet jij best. Geef het nou maar toe.
En ik (ik ben het namelijk) zeg: 
‘Nee, jij! En vooral als je zo naar me kijkt zoals nu. Je beschijnt me regelrecht!  
En zo gaat ons gesprek almaar verder. Hij geeft nooit op.
‘Nee, nee, nee, lieverd, het is écht andersom. Je ziet het helemaal verkeerd! Ik ben meer een soort maan. Ik word door de zon beschenen. Door jou. Daardoor lijkt het alsof ik zelf licht geef. Maar dat is schijn. Een kwestie van natuurkunde. Dat doen manen!’
‘Liefste van me, zeg dat toch niet! Daarvoor hou ik teveel van je.’
‘Ah, maar zie je dus dat ik gelijk heb? De zon is de liefde zelf. En die straalt altijd!’ 
‘Liefste, jij mag het niet koud hebben. nooit! Alsjeblieft, beloof je me dat? N'ayez pas froid mon chéri , jamais! Je vous en prie.’ 
‘Akkoord dan. Ik zei het je toch? Zon. Ik beloof het je! ‘

Ik zei: “n'ayez pas froid”.  U mag het niet koud hebben. Want in het Frans mogen geliefden ook u tegen elkaar zeggen. En dat is dan soms bijzonder teder.
Maar ik meen het. Ik zeg dat omdat ik die zon in hem door de jaren heen tot avondzon zie worden. Het maakt hem almaar mooier en mooier. Maar ook breekbaarder. En ik ben me daarvan bewust. Ik wil hem niet verliezen.

Blijf bij me, liefste!
Dat is de eigenlijke boodschap. Die verstaat hij heel goed.
Na zo’n verbale liefkozing, vaak in deze vermomming van een strijdgesprek, en na de hete taal van onze lichamen, gaat hij weer aan de gang. Meestal met praktische dingen van het huis en met de eindeloze plichten van zijn vak, als hij tenminste niet met vrienden afgesproken heeft. 

Steeds als ik mijn concerten geef, zit hij ergens in het publiek. Hij mengt zich nooit in de ontmoetingen na afloop. Hij gaat een ommetje maken of ergens anders een glas wijn of een espresso drinken en wacht geduldig op me. 
Door de concerten weet ik het zo zeker van de zon. Want als ik speel, zie ik hem zitten in de zaal. En hoe kun je het nou niet zien? Hij beschijnt me regelrecht met zijn blik, precies zoals de zon je beschijnt. En daarom ben ik het nooit, maar dan ook nooit met hem eens als hij mij weer eens in zijn verliefdheid toeschrijft wat van hem zelf komt.

Hij houdt echter vol. Ik heb daar uiteindelijk vrede mee gevonden. Laat hij maar zien wat hij wil zien. Ook de grote zon aan de hemel kan ik dat grote verlangen wel toeschrijven: dat de mensenkinderen op aarde ooit zelf zonnetjes worden. Dat zal het zijn, denk ik, dan vindt de zon dat die dus niet voor niets heeft geschenen. Het is het idealisme van de zon.
En dat mijn man nét zo doordraaft, een beetje heel erg zelfs en daarbij zo bokkig, is eigenlijk iets liefs van hem. Misschien wat naïef. Maar lief. En het past ook goed bij hem, altijd maar dat doordraven.

Als ik veel en lang in de goudglans van de blik van mijn geliefde zonnebaad moet ik daar zó van huilen, omdat zijn blik me altijd ontroert. Gelukkig vraagt hij nooit of mijn tranen verdriet betekenen. Hij schijnt dat ook niet te denken. Ik weet dat zijn patiënten deze blik ook van hem kennen. Want de zon schijnt immers voor iedereen. 

Hij had grote, aandachtige en koolzwarte ogen en grote, onderzoekende, en net zo aandachtige handen. En daarmee veroverde hij me telkens weer. Hij had een waardigheid over zich, die niet uit schoonheid voortkwam, want hij was uiterlijk niet mooi om te zien. Maar ik vond hem prachtig. 

Musiceren, filosoferen, en bidden.. Waarom weet ik niet, maar dat liet hij allemaal aan mij over. Zelf was hij een praktische intellectueel, zoals artsen vaak zijn. In het dorp in de afgelegen streek waar wij woonden bestonden de vele medische specialismen niet. Hij werd gevraagd en behandelde dan, met zijn intelligente, liefdevolle handen. Hij was er de vroedvrouw maar als het moest ook veearts, hij was psychiater en zielzorger, hij hechtte en verzorgde wonden en bezocht de stervenden, en maakte grapjes met kinderen die aan kwalen leden.

Hij zei van zichzelf dat hij eigenlijk maar heel weinig kon en dat ik dit geheim goed moest bewaren. En dan moesten wij erom lachen samen. Ik zei dat het niet waar was. Het wás ook niet waar. En hij sprak me dan zowaar eens een keertje niet tegen. 

Wat hij vreselijk vond, altijd weer, was om één van zijn patiënten naar het ziekenhuis tachtig kilometer verderop te moeten sturen en dan niet te weten of de patiënt ooit terug zou keren en hoe die er dan aan toe zou zijn. 

Ik had hem ontmoet bij één van mijn concerten. 
Hij zat, op de mij later zo vertrouwd wordende, kenmerkende manier, aan de zijkant van een rij, niet al te ver van het podium waar ik op de vleugel speelde. Hij volgde alles wat er te horen was en begeleidde mij met zijn aandachtige blikken. 

Geheel tegen zijn gewoonte in - maar dat wist ik toen nog niet - kwam hij die eerste keer na afloop in de foyer. Daardoor kwam ik hem tegen. 
Hij zei dat hij mijn concert mooi gevonden had. Hij vroeg of ik een Hollandaise was. En of ik in Frankrijk woonde. 
Ik zei dat ik op tournee was en al heel lang niet in Frankrijk woonde maar daar wel weer graag zou willen wonen. 
Toen zei hij, dat hij wél in Frankrijk woonde en dat hij niet wist of hij daar wilde wonen. En dat hij daar eigenlijk ook nooit over nadacht. 
Daar moest ik om lachen. 
Hij vroeg: ‘Waarom moet u nou lachen?’ 
Ik zei: ‘Ik weet het niet.’ 
En toen moest ik nog meer lachen en werd helemaal vrolijk, en zei: 
‘Toe, wilt u niet een glas wijn met me drinken?’ 
‘Graag, eentje dan, hè? Want ik moet nog een heel eind rijden.’ 
Ik zei: ‘Hoe ver?’
‘Tachtig kilometer.’
‘Dus u bent tachtig kilometer gereden om naar mij te luisteren?’ 
‘En om u te zien! Dat laatste moet je ook niet uitvlakken!  En ja, nu je het zegt, ik ben daarvoor dus tachtig kilometer gereden. En straks rijd ik terug en dan zijn het er samen honderdzestig. Tenminste volgens mijn berekening.’
Ik vroeg: ‘En zijn al die kilometers het ook waard?’
En hij: ‘Nou moet je me niet zo verlegen maken met zulke vragen! Is dat de manier van les Hollandaises? Ben je trouwens wel een Hollandaise? Je spreekt zo mooi Frans. Alsof je van hier bent. Ja, dat is het dus waard. Alleen rijd ik nu niet meer zo graag terug als ik aan het begin van de avond dacht. Toen ik hierheen reed.’
Ik: ‘En zeg me eens: hoe komt dat dan?’
Ondertussen begon langzaam tot me door te dringen dat ik met hem aan het flirten was. En hij ook met mij, maar subtieler en kundiger dan ik.
Hij: ‘Hollandaise...’ 
Ik: ‘Nee, mis. Ik heet Ellinor. En ik ben gewoon een Française, nou ja eh, een klein beetje vernederlandst misschien, dat wel.’
Hij: ‘Élénore, ik heet Pascale.’ 
Ik: ‘Pascale, hoe komt het dat je nu niet graag terug rijdt?’ 
Hij: ‘Omdat ik je eerst nog niet gezien en gehoord had. En nu wel.’ 
Ik: ‘Ik ga straks naar mijn hotel. Dat is maar één kilometer. Ik heb daar nu ook niet zo'n zin meer in.’ 
Hij: ‘Dan kunnen we samen toch een stukje wandelen? Want de avond is lauwwarm en er zijn sterren. Waarom zei je trouwens daarnet "miss"?’
‘Omdat je het mis had.’
‘Niet omdat je een miss bent? Ben jij dat?’
‘Hee zeg! Niet zo vrijpostig, jij! Trouwens, ja, ik ben een miss. Een titel die als ouderwets geldt. Maar ik ben dat wel.’
’Ouderwets?’
’Nee, een miss. Dat heb je dus goed. Ergens ook wel ouderwets, geloof ik. Eh, Pascale, zo is het nu wel genoeg met al die vragen van je!’

Hij moest dit even verwerken en zweeg een poosje.
’Kom met me wandelen.’ zei hij toen.

Na die eerste wandeling met hem onder de sterren in de lauwwarme avond wist ik dat hij al enige tijd weduwnaar was en erg van zijn vrouw gehouden had. Dat was al langer geleden. 
‘Denise zou je zo lief gevonden hebben.’ had hij ineens gezegd en ik begreep intuïtief dat hij daarmee zijn gestorven vrouw bedoelde. 
‘Hoe kom je daar zo bij?’ vroeg ik nog. 
‘Ik kom daar niet zo bij! Zo is Denise! Ik ben twintig jaar met haar getrouwd geweest. Ik ken haar. Dan weet je zoiets.’

Ik slikte een brok in mijn keel weg.
‘Het ontroert me.’ zei ik.
‘Zie je wel? Je bent dus lief. Denise heeft in dat soort dingen meestal gelijk. Niet dat ik de hele tijd trouwens aan mijn overleden vrouw moet denken, hoor.’
‘Je hoeft je niet te verdedigen. Het is mooi hoe je dat zegt en dat je zeker weet dat zij dat vindt. Ze woont dus nog altijd in je hart.’
‘Ja dat is zo, zei hij ernstig, ‘En ik weet wel dat ik me tegelijk verdedig. Het is voor mij namelijk een heel ding om nu met jou onder de sterren te lopen en ineens te voelen dat er toch ook altijd nieuw leven is. Misschien heb ik wel iets van nieuw leven gehoord en gezien vanavond, toen je voor de mensen speelde.’

Mijn antwoord kwam vanzelf. Een poort was geopend. Ik wist het, maar verwonderde me er ook over.
‘Ik speelde ook voor jou. Ik leg graag verbinding met mensen in mijn publiek en ben dan niet meer zo ermee bezig of ik het wel goed doe. Maar ik kende jou nog niet, milord.’ 
Er glansde iets in zijn ogen en zijn mond trilde.
‘Ik ga jou nu zelf zeggen dat ik je lief vind. Maar niet zoetig, hè? Echt.’ zei hij zeer direct en ernstig.
Direct daarna zijn verontschuldiging: ‘Mais milles excuses, chère amie. Ik wil me niet aan je opdringen.’ 
Ik probeerde nog losjes te glimlachen. Maar de brok in de keel was er weer. Glimlachen ging helemaal niet.
‘Dat doe je niet, Pascale,’ hoorde ik mezelf stamelen, ‘Je haalde eerst Denise erbij. Nee, wees gerust. Ik plaag je niet en wil niet schamperen. Ik voel de tederheid en breekbaarheid in wat je zegt. Het is prachtig hoe je eerst haar erbij haalt voordat jij zelf zegt wat jij me zegt. Ze was toch je vrouw? Het is helemaal in orde. En juist daardoor raakt het me zo. En ik vind jou ook lief.’
Het waren maar wat woorden van mij. Ik vond ze eigenlijk nogal onbeholpen, maar hij helemaal niet.
We stonden stil op de verlaten weg, onze gezichten dicht bij elkaar. Hij gaf me een lichte kus op de mond. Ik sloot mijn ogen. Er kwam direct een tweede, een lange en substantiële, één waarop ik uitvoerig kon antwoorden.

Zo is het begonnen met ons.
Maar we waren nog verlegen. Onze eerste nacht in het hotel was platonisch en bestond uit samen kijken naar de sterren met de balkondeuren open, en een zedig dutje. Ik in het bed. Hij op een hobbelige sofa. 

De volgende dag had ik vrij. Ik reed mee naar zijn huis. In die tweede nacht, bij hem leerde ik de volle kracht van de middernachtzon, de liefde van zijn ogen, zijn handen en zijn lichaam kennen en werden we man en vrouw.
Ellinor was Élénore geworden en had haar milord gevonden. 

Ik bleef altijd la Hollandaise voor hem en ook vaak ma Hollandaise. Ik begreep dat het een soort titel was, zoals ik het zelf vaak leuk vond hem milord te noemen. Soms probeerde ik hem weer eens uit te leggen dat ik net als hij van origine een Française was en alleen een aantal jaren in Holland gewoond had. Maar hij wuifde dat weg en kon trouwens erg eigenwijs zijn. Daardoor wist ik dat, dat het een titel was en dat hij het graag zo wilde, klaar uit. Net als dat ik zon was en hij niet. 

Door onze dochter Françoise kregen we daar een nieuwe kijk op: misschien was zij wel het zonnetje in huis. Daarover kibbelden we nooit. Ook niet als ons zonnetje woedend was of onredelijk of dwars, of verstrikt in de puberteit, of ongelukkig verliefd. 

Waarschijnlijk komt een tijd dat hij gaat hemelen en ik nog hier ben. Als dat gebeurt zal ik heus proberen zon te zijn. Tot die tijd mag hij tegen me zeggen, dat dat nu al zo is, ook al klopt er nog steeds helemaal niets van. Wel kan ik alvast een beetje oefenen. 

Ik kijk met hem liever naar de nachtelijke sterrenhemel dan naar zonsondergangen. 

Tweelingstad is verkrijgbaar via NINABOOKS

30. Herfstmuziek

‘WE ZIJN IN de herfst van 1977.’

‘Dat jaar..’ mijmert Rosanne, ‘Waren we daar niet al? Ik bedoel dat we alweer in dat beroemde jaar 1977 zijn! Je weet wel, waarin ik min tien was en nog niet zindelijk?’
‘Jij kan nooit min tien zijn geweest! Jij bent daarvoor te warm!’
‘Je weet wat ik bedoel, John. Flauwe plaaggeest! Je hebt het volgens mij ontzettend druk gehad in dat jaar. Of is elk jaar van jou zo geweest? Je had inmiddels je rijbewijs. En toen kwam de muziek, zeg je. Mmm, even raden. Ik weet nu al meer van je, dus het is niet moeilijk. Een vrouw dus.’ 
‘Ja, inderdaad weer een vrouw en weer..’ 

‘..no sex?’ vraagt ze en kijkt hem daarbij heel teder aan. 
‘No sex at all. En ditmaal deed het me echt pijn.’ 
‘Dus zo werd je volwassen en een musicus? Ik hou zo van je, John! Vertel het me.’ 
‘Luister…’

En hij vertelt:
‘Ze staat voor de ingang van de universiteitsbibliotheek in Amsterdam. Net als in een droom is er geen duidelijk begin. Ze staat daar gewoon. We hebben afgesproken. 
Op de achtergrond de eeuwige en uitbundige bloemenmarkt aan de Singel, het slaan van de klok van de Munttoren. Haar verschijning staat in volledig contrast met de droogheid en de saaiheid van het jaren 60 lelijke betonnen boekengebouw. Zij is krullerig, zwierig en expressief. Studenten lopen de trappen op en af met hun plastic bekertjes koffie en thee, hun tassen en hun collegedictaten. 
Eigenlijk zou ik haar moeten vragen: “Wat doe jij hier?” met een ondertoon waarin je mijn oprechte verbazing hoort. Maar ik heb er geen belang bij om dat te vragen. En we hebben tenslotte ook afgesproken. Het is heel erg als in dromen. En het heeft veel lading. Het is een soort begin van een nieuwe jaartelling met haar. 

Met Nomi. 
Een beetje voorgeschiedenis is er wel. Maar dat is alleen de aanleiding. Ze had een klas lager gezeten op mijn middelbare school. Maar daar vond niet onze ontmoeting plaats. Die is nu. Op deze locatie. Op het Uur U van het Jaar Nul. 

Nomi is levendig en intelligent. Ze heeft weerbarstig krullend donkerblond haar. Ze is lang en welgevormd. Ze is uitbundig en vol humor. Ze komt uit een markant nest. Ze heeft een ontzettend geleerde en droge vader van Duitse afkomst en een wat onderdanige en onderdrukte moeder die zich ingetogen voordoet maar uiterlijk op haar dochter lijkt. Af en toe loopt Nomi’s moeder een paar dagen weg als ze de geleerde verstarring even niet meer uithoudt. Maar ze keert wel altijd terug. 
Nomi is de jongste thuis, net als ik. Ze studeert aanvankelijk ook iets gortdroogs, maar in haar begint het bloed van haar moeder op te spelen en dat verlangt naar expressie. Zelf studeer ik op dat moment ook iets droogs. En daardoor worden we, zonder dat we daar aanvankelijk enige erg in hebben, partners in crime.’

‘Wow, wat een vrouw!’  zegt Rosanne.
‘Ja, wat een vrouw!’ beaamt hij en kijkt even vertederd naar haar als zij het niet merkt. Of hij althans denkt dat ze het niet merkt. Hij vertelt verder:

‘Vlak naast de universiteitsbibliotheek is een koffiehuis waar we regelmatig afspreken. En daar ontvouwt ze geleidelijk haar woeste plannen, terwijl het buiten kouder wordt en de bladeren van de bomen aan de grachten neerdwarrelen in de plassen van de regenbuien.
Ze wil muziek gaan studeren en heeft haar cello op haar studentenkamer staan. Ze vecht met haar huisgenoten, want de cello maakt niet alleen muziek maar ook veel lawaai. Daarnaast moeten zij en haar cello opboksen tegen de stereotorens uit die tijd en alle dronkemansliederen. Maar ze gaat het echt doen. Ze gaat cello studeren. Ze oefent ervoor en droomt ervan.
Er wordt verschrikkelijk veel door ons gelachen. We produceren zorgwekkende caférekeningen. We rijden in mijn witte Peugeot over de hobbelige grachten van Amsterdam.’
‘Ho, stop!’ roept Rosanne, ‘Een Peugeot, zei je?’
‘Ja. Autogek die je bent! We zijn in 1977, hè? En natuurlijk ook alweer eentje van minstens tien jaar oud!’ 
‘Wat voor eentje?’

‘Ik zal je dan maar wat details geven. Het modelnummer weet ik echt niet. Ze hadden nummers, geen namen. Roomwit, Franse gele koplampen, standaard met schuifdak geleverd, wat dus open kon. Waardoor je dan heel mooi licht binnen had.’
‘En jij opzij kon kijken naar haar!’
‘Dat hoefde helemaal niet. Want de auto was vrij klein en ze zat en wees voor me langs en blokkeerde overal het uitzicht in de spiegels. En ze had een absoluut en misschien wat overdreven vertrouwen in mijn rijkunsten.’ 

‘Nou, je had ook wel een heel bijzondere rijopleiding gehad!’ meende Rosanne schalks. 
‘Die had ik inderdaad net afgesloten. Ik was net terug van mijn lange reis. Dit was de herfst die volgde.’
‘Vertel verder!’ 

‘We rijden over de hobbelige grachten van Amsterdam. Ik heb geen idee meer waar we allemaal naartoe onderweg zijn. Zij rijdt niet want ze heeft geen rijbewijs. Ze zit graag bij mij in de auto. En geleidelijk beitelt en klopt ze als een onbewuste maar trefzekere beeldhouwer mijn ziel los en vrij. 
Ditmaal was er onbeantwoorde liefde van mijn kant. Althans dat dacht ik toen. Nu denk ik dat ze op alles in mij met liefde antwoordde, maar dat het niet lichamelijk mocht zijn. Omdat ons dat alleen maar had afgeleid van deze Amsterdamse kleurrijke dans der zinnen van ons tweeën, en zij niet mijn lichaam maar mijn ziel wakker kuste.’
‘Ik hou me in.’ zei Rosanne, ‘Al kost het me op dit moment grote moeite. Gelukkig heb ik vandaag al uitvoerig met je gevreeën, maar..’ 
‘Stop, genade, Rosanne! Don't turn me on!’ 
‘Oh, sorry. We zijn wel een stelletje, zeg! Het komt door je verhaal. Ga dan maar snel door.’ 
‘.. ze mijn ziel wakker kuste en daarin komt nu het idee op. Een idee dat eerst heel stout lijkt, dan heel simpel, dan heel spannend, dan heel eng, en uiteindelijk een plan wordt dat gewoon wordt gerealiseerd. 

Nomi heeft me gered. Ik ga piano studeren. 
Zo is het gekomen. 

We hebben ons in die tijd bewogen in het veel voorkomende format van “ik ben ongelukkig verliefd op jou” en “jij bent voor mij een vriend maar meer niet” maar dat klopte eigenlijk niet.
Het was iets anders dat ik niet kon benoemen en zij ook niet. Op een bepaalde manier is zij mijn grote liefde geweest en heeft ze mijn leven de beslissende duw gegeven. Niet omdat ze daar op uit was, maar gewoon door er op het goede moment te zijn.’
‘En door weer voor je uit te rennen.’ zei Rosanne, ‘Pak me dan! Je krijgt me niet! En steeds weer tevoorschijn te komen in nieuwe afspraakjes. En daardoor kwam jij ergens waar je anders niet was gekomen in je eentje.’
‘Precies zo is het gegaan!’

‘Met het verstoppertje spelen wordt jij uit je tent gelokt. De één komt aanzetten met koekjes voor je en de ander schenkt je je toekomst. Ach, wat ben je toch een begenadigd mens! Wat een liefde! En John, hoe is het verder gegaan?’
‘Deze droom die waarheid bevatte en als in graniet in mij gebeiteld staat, hield op en vervloog, zoals dromen dat doen. Het beeld in de herinnering blijft leeg. Er is geen ruzie, geen verwijdering. En toch was ze op zeker moment niet meer in mijn leven. Maar altijd als ik aan haar denk, ben ik weer in deze tijd en ondernemen we samen van alles. Ze heeft het later niet gemakkelijk gehad, geloof ik. Ze had ook iets tragisch in zich wat ze ook wel met me deelde. End of story.’ 

Rosanne lag op haar zij met haar hoofd steunend op haar elleboog en keek peinzend, net langs hem heen.
‘Je verhaal roept bij mij iets op dat ik niet goed verwoorden kan.’ zei ze na enige tijd, ‘Of het moest zijn dat het poetry is. De hoogste kunst volgens de oude Grieken. Die schept zijn eigen begin en einde. En daartussen leeft de eeuwigheid in een paar woorden. Ze heeft de kunstenaar in je gewekt en je ziel gered. Ik moet nu stil worden en jouw verhaal heel lang in mij laten naklinken. En haar ook, geloof ik. Ik vind haar geweldig, John. Echt geweldig! Zonder haar waren wij hier nu misschien niet samen.’ 
‘Ehrenfeld. Ze heette Ehrenfeld. Duitse vader, hè? Field of honor betekent dat, al zal het wel gewoon een verwijzing naar een Duitse plaatsnaam zijn.’ 
‘Nou ja toch! Wat een naam!’

Later vroeg ze:
‘Hoe lang speel jij eigenlijk al?’
‘Piano, bedoel je, of in het algemeen?’
Rosanne moest hier erg om lachen.
‘Piano, bedoel ik!’ 
‘Sinds mijn vierde jaar.’

Copyright © 2020 Nina van Immerzeel

Alle personen en gebeurtenissen in dit boek berusten op fictie. Elke gelijkenis met bestaande personen of gebeurtenissen berust louter op toeval

Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd en/of openbaar gemaakt, door middel van druk, fotokopie, microfilm of welke andere wijze ook, zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van Uitgeverij Ninabooks.

No part of this book may be reproduced in any form, by print, photoprint, microfilm or any other means without written permission from Uitgeverij Ninabooks

Op Substack en social media delen? Natuurlijk!

Sharing with Substack and social media? But of course!

ER WAS EENS een prins en die wist alles beter.

Hij droeg een hoed met een grote veer en aan zijn handen handschoenen met
daarop gevederde pijlen geborduurd die van hem af wezen. Daardoor leek het alsof die pijlen de wereld in vlogen wanneer hij naar iets wees. En wijzen deed hij vaak.
De prins had goede vrienden. Deze waren net als hij rijk en succesvol. Maar er waren ook heel veel andere mensen die niet zo rijk en succesvol waren als de prins en zijn vrienden. Op een dag zou hij over hen allemaal heersen. De mensen meden hem echter en gaven hem een bijnaam : Prins Pijlhandschoen.

De prins had een vlug verstand. Eigenlijk was het geen kwaaie kerel maar zijn verstand was vaak vlugger dan zijn hart. Het verstand zette hem aan alles om hem heen voortdurend te willen verbeteren. Maar in plaats dat het beter werd werd het slechter. Dan werd hij boos en probeerde nog meer te verbeteren met hetzelfde resultaat.

Hij zag edelen om zich heen en die konden nog edeler worden. Hij liep over de velden en zag de vruchten van de akker rijpen en hij meende dat het er meer en betere konden zijn. Met zijn vrienden reed hij lachend door de straten van de stad en ze spraken hoe de straten breder en mooier zouden kunnen worden. Als hij eenmaal koning was zouden ze de oude wijken neerhalen. Er zouden nieuwe straten worden gebouwd. Wie erover reed zou pijlsnel zijn. Maar terwijl ze luid hierover spraken zaten achter de ramen van de oude huizen de mensen angstig verscholen. Ze woonden al hun hele leven hier en wilden de snelle straten van prins Pijlhandschoen niet. Ze vreesden zijn komende regime.

De oude koning vreesde ook. Hij wist dat de dagen zouden komen dat hij het rijk aan hem zou overlaten maar hij zag dat de prins hier nog niet klaar voor was. Hij maakte zichzelf bittere verwijten wanneer hij alleen in de troonzaal zat. Hij draaide de rijksappel in zijn handen rond en rond en zuchtte.
Ik had hem meer moeten leren! zei hij tegen zichzelf, Mijn zoon is een goede pijl- en boogschutter geworden maar hij is toch voorbestemd tot koning! Ik had hem beter moeten leren dat het besturen van een rijk betekent de rijksappel vast te houden en die rond en rond te draaien tot die rimpelig geworden is . Alles in de wereld komt en gaat en heeft zijn tijd. Ik heb hem dit wel gezegd maar ik heb het hem niet echt geleerd. En nu zal het leven het hem moeten leren. Pas dan kan hij koning worden.

Op dat moment ging de deur van de troonzaal open. Omdat geen wachter of heraut verscheen die iemand aankondigde wist de koning dat het alleen zijn zoon kon zijn. Hij verschikte zijn koningsmantel en ging verzitten want de troon was hard. Zijn zoon liep binnen met zijn verenhoed, met snelle passen op hem toe en gaf zijn vader als begroeting het kortste knikje dat nog net voor een buiging door kon gaan.

‘Vader, geef mij nu een deel van het rijk dat ik zal erven. Maak mij alvast tot graaf van een groot gebied van uw rijk! Ik zal erover heersen en mij verder bekwamen tot ik net zo wijs zal zijn als u. Ik heb heel veel plannen. Ik weet al hoe ik dat gebied tot grote bloei zal brengen.’
De koning dacht na en huiverde. Dit was een duivels dilemma. Zijn zoon wilde graag wijs en bekwaam worden. Dat was goed. Daarvoor moest je leren. Wat zou beter zijn dan het voorstel dat de prins zojuist gedaan had? Tegelijk wist de koning dat de prins veel pijn zou veroorzaken. Maar de prins wilde toch oefenen en leren? Als hij niet deze kans zou krijgen zou hij nooit kunnen regeren. En dan? Tja, dan zou hij uiteindelijk toch het hele koninkrijk erven en nog veel meer pijn veroorzaken.
De koning wikte en woog en zocht naar uitwegen. Er waren gebieden die heel klein waren ofwel al zeer bloeiend waren of waar weinig mensen woonden. Dan zou het niet zoveel kwaad kunnen….. Maar hij verwierp dit alles omdat hij wel voelde dat zijn zoon ook zijn vertrouwen nodig had en dat hij hem met de omvang van het gebied dat zou schenken hij hem ook de maat van zijn vertrouwen schonk. Zou hij hem uit angst heel weinig schenken? Dan zou hij hem in feite wantrouwen. Maar dan zou alles verloren zijn

En dat, mijmerde hij in zichzelf terwijl hij de rijksappel door zijn vingers liet draaien, is dus wat ik hem eigenlijk moet geven. Ik moet hem vertrouwen geven! want dat is wat hij eigenlijk zelf nog helemaal te leren heeft. En verder kan ik alleen tot God bidden en het beste ervan hopen.

Aldus besloot hij.
Hij ging weer met pijnlijke botten verzitten op zijn troon.
Hij liet zijn zoon naar voren komen. Hij gaf hem de grootste provincie van het rijk om te besturen.
Daarna zond hij de prins heen.

‘Ik moet nu alleen zijn,’ zei hij, ‘om te bidden voor het rijk en voor ons . Ga heen, mijn jongen, wees gezegend en bekwaam je.’

De prins boog kort, en draaide zich om. Hij liep met veerkrachtige tred in zijn lange mantel, zijn sabel, zijn hoed met de veer en met zijn handschoenen met de pijlen erop de troonzaal uit.
Hij voegde zich bij zijn vrienden en gaf hen titels en landerijen. Hij ging direct aan het regeren en voerde een schrikbewind in. Van iedere oogst meende hij dat die groter had kunnen zijn en legde zware belastingen op. Terwijl de boeren onder de lasten kreunden liet hij van de opbrengsten stadswijken slopen en straten aanleggen. Daardoor verloren veel mensen hun huis en de straten vulden zich met daklozen en bedelaars. Deze werden tewerkgesteld en kregen wel onderdak en eten in grote nieuwe barakken maar ze waren hun vrijheid kwijt. Kunsten en wetenschappen werden tot het uiterste gestimuleerd en er kwamen concoursen en prijzen die weliswaar grote talenten aantrokken maar vele goede vakmensen raakten verbitterd en werden uitgerangeerd. Niet omdat zij niet goed waren in hun vak maar omdat ze geen verhouding hadden met de glanzende succeswereld van het klatergoud en de roem en wars waren van deze festivals waar ze zich telkens weer moesten bewijzen.

De prins had zich inmiddels helemaal omringd met mensen die dachten zoals hij. Hoewel hij hen uitnodigde hem te zeggen hoe ze over de zaken en hem dachten praatten ze hem in werkelijkheid steeds meer naar de mond. De enkeling die dat niet deed werd door de anderen geweerd uit de kring om de prins en meestal na korte tijd voor een of ander vergrijp opgepakt. In het land vulden zich de gevangenissen met van allerlei mensen waarbij de meest voorkomende beschuldiging was dat zij zich niet voldoende hadden ingezet voor het welzijn en de welvaart van het koninkrijk.

Tenslotte brak een grote volksopstand uit, en ook het leger wilde de prins niet meer dienen. De prins schrok hevig maar het was al te laat. Hij werd verjaagd en zijn vrienden ook.

Vermomd als boer reisde de prins heimelijk onder het hooi verstopt op karren met ossen naar de hoofdstad en redde daarmee het vege lijf. Eenmaal daar aangekomen vroeg hij audiëntie aan bij zijn vader.Hij kreeg die eerst niet maar werd tenslotte op de dag van de openbare terechtzittingen toegelaten en kwam in de troonzaal bij zijn vader.
Deze was nog ouder geworden en inmiddels stonden zorgrimpels afgetekend in zijn diep doorgroefd gelaat. Hij herkende zijn zoon direct.

‘Vader, hier ben ik.’
‘Zoon, ik zie het. Je bent terug. Wat heb je geleerd?’
‘Vader, ik weet het niet. Hoe kan dat nou toch? Alles is verkeerd gegaan.’

‘Dat is goed, zoon van me. Geloof me, het is goed dat dat zo is.’
‘Waarom, vader?’
‘Ik kan je dat niet zeggen. Je hebt een vlug verstand en dat zegt het je ook niet. Je hart zal het je zeggen. Maar je kunt nu niet het rijk regeren. Wil je het regeren nog leren?’
‘Vader, het lijkt erop dat ik het niet kan.’
‘Ook dat is goed, dat je dat zegt, zoon van me. Geloof me dat het goed is dat je dat zegt.’
‘Vader, wat moet ik nu doen?’

De koning glimlachte.
‘Je bent al op de goede manier gekleed.’ zei hij, ‘De eerste opdracht die je van me kreeg leek de gemakkelijke maar bleek moeilijk. De tweede opdracht zal heel moeilijk lijken maar wie weet. Luister goed . Het bestuur over de provincie is je nu door het volk ontnomen en ook alle titels die je had. Je blijft voor mij de prins en mijn zoon. Maar niemand mag dit weten. Je verlaat het paleis. Je krijgt een brood en een fles water mee en verder niets. Ga de straat op en zoek werk. Waarschijnlijk word je ergens boerenknecht.’
‘Hoe lang gaat dit duren, vader?’
‘Dat weet niemand en ook ik niet. God kijkt in je hart en zal je zeggen wanneer het zover is. En dan zul je terugkeren. Tenminste dat hoop ik.’
‘Vader, vertrouw je me?’
‘Ja, kind,’ zei de koning met een diepe zucht, ‘je doet me pijn, maar ja, ik vertrouw je. Het zal wel goed komen. En nu ga.’

En de koningszoon ging heen en hij werd een goede boerenknecht. Hij merkte dat hij heel veel te leren had over het hooien, het planten, het oogsten, het leiden van het vee de weide in en uit naar de stallen en het tellen van schapen. Hij werkte hard en vergat daarbij dat hij ooit prins was geweest.

Toen de oude koning zijn einde naderbij kwam was de knecht gaan houden van het land waarop hij werkte, de dieren die hij verzorgde, de fruitbomen waarvan hij de vruchten plukte en de grond van onkruiden vrijhield.

Op een dag kwamen de dienaren van de koning hem halen maar hij weerde af.

‘Ik wil niet regeren,’ zei hij.

De ogen van de boodschapper lichtten verheugd op en hij zonk op zijn knieën voor de boerenknecht.
‘Hoogheid’, zei hij, ‘dit is wat uw vader mij gezegd heeft toen hij mij uitzond. Er zouden velen zijn die zich als de prins bekend zouden willen maken wanneer wij zouden gaan zoeken. Maar de koning zei: Er zal iemand zijn die de opdracht zal weigeren. En die is het.’
‘Maar ik ben er niet klaar voor.’
‘Dat is het tweede dat uw vader voorspelde dat u zou zeggen.En hij gaf me de opdracht en zei: En dan is hij zover. Neem hem dan mee naar het paleis.’
‘Maar ik wil het niet!’
‘Dat is het derde wat uw vader voorspelde. U zou dit antwoorden en daarmee zou u uw grootste les voor het regeren geleerd hebben.’
‘Wat is deze les?’
‘De heiligheid van de vrije wil. Zo noemde uw vader dat.’

De boerenknecht dacht na.

‘Wat nu?’ vroeg hij tenslotte.

‘Ik moest u deze boodschappen van de heer uw koning overbrengen,’ zei de boodschapper, ‘en tot slot nog deze vraag. Ik moest aan u vragen: Wilt u alstublieft de opdracht aannemen? De koning sterft en we hebben zijn opvolger nodig. Wilt u alstublieft zijn opvolger zijn?’

De knecht dacht na. Hij zag zijn vader voor zich met al zijn koningsmacht die hem, zijn zoon een vraag stelde omdat hij geen macht had over de ziel van zijn zoon.
Nu begrijp ik het, dacht hij. Maar nu begrijp ik met mijn hart.

Hij wendde zich tot de boodschapper.

‘Hoe heet je?’

‘Ik heet Brecht, Hoogheid.’
‘Brecht, ik geef je mijn antwoord. Breng dit over aan mijn vader. Het antwoord is ja.’
Brecht zijn ogen glansden op.

‘Dit is waar de koning vurig op hoopte, Hoogheid. Hij zal hier verheugd over zijn. Ik moet nu heel snel terug naar het paleis om hem het goede nieuws te vertellen. Ik rijd hier nu snel vandaan. Maar ik kan paarden en een gevolg voor u achterlaten zodat u kunt reizen.’

De knecht schudde zijn hoofd.

‘Ik heb nog wat tijd nodig,’ zei hij, ‘en die krijg ik wanneer ik ga zoals ik gekomen ben. Ik zal dus te voet gaan. Ik zal mijn zondagse pak halen en het borstelen. En dan zal ik de hele weg te voet gaan naar het paleis.’
De boodschapper boog en reed heen.

De knecht deed zoals hij had gezegd.
Drie dagen later arriveerde een boerse man in een zondags pak bij de poort van het koninklijke slot. Hij werd binnengelaten en was nog juist op tijd om afscheid te nemen van zijn vader.

Hij werd gekroond, kreeg de rijksappel en werd een goede en rechtvaardige koning. En zonder dat hij er uiterlijk veel aan deed, bloeide en groeide zijn koninkrijk en waren de mensen gelukkig.

EINDE

HET IS VROEG in de ochtend. Ik zit buiten, voor de zelfgetimmerde idylle van ons houten landhuis. De grond is hier heel goedkoop.
Het klimaat is geweldig in Californië, met de prachtige zonsopgangen en zonsondergangen en in de ochtend de dauw op de bloemen.
Ik doe mijn artistieke werk en bereid mijn programma's voor. Ik ben hier gelukkig.

Je ligt nog te slapen. Straks ga je aan het werk rondom het huis. Als het warm genoeg geworden is ga ik je met de tuinspuit natspuiten, de waterrantsoenering ten spijt en waarschijnlijk ga je mij dan buiten nemen, na een stevig watergevecht.

Ik zie je ongedurigheid. Ik weet dat wat wij hier hebben eigenlijk teveel idylle voor je is, het is too much. Je houdt het niet uit en ik wil je eigenlijk zeggen dat je naar de stad moet en dat jouw bad guys eigenlijk je good guys zijn. Dat je ze nodig hebt en zij jou, misschien wel meer dan mij. Je zult me dan tegenspreken en proberen in je eigen tegenspraak te geloven. Maar ergens voel je dat ik je doorzie en dat wil je juist niet.
Ik ben bang je zo nog eens kwijt te raken en zou je dat willen zeggen. Maar het is voor nu opgeborgen in mijn fantasie.

Hoe zeg je zoiets in het echt tegen een man? Dan moet je de angst voorbij zijn. Dat komt nog wel, maar vandaag ben ik daar nog niet. Denk ik tenminste.

Het huis staat op vlak land, in een enigzins woestijnachtige omgeving. Het steenachtige zand is oranjegeel. In de verte zie je bergen in een blauw violet waas. Dat komt door de enorme afstand. Het lijkt erg op de Pyreneeën in Catalonië waar ik vroeger wel eens op reis ben geweest. Ik vond dat zo mooi en droomde ervan zo te wonen.
Kris en ik hebben deze droom verwezenlijkt.
Achter de bergen ligt de stad, verder naar het westen.

Ik ben geloof ik met mijn gedachten mijn man al ver vooruit. Hij is mijn man maar we zijn niet getrouwd. Ik denk aan kinderen die ik van hem wil. En dat die hier zullen opgroeien, niet in de stad. Later als ze jonge mensen geworden zijn zullen ze hier niet willen blijven. Dat is hun goed recht maar dat is nog ver weg.

Kris is ontworteld, veel meer dan ik. Hij lijkt naar iets op zoek zonder te weten waarnaar. Ik hoop dat het niet de dood is die hij zoekt maar een ander soort crisis. En ik hoop dat ik niet die crisis ben. Hoe kan iemand die voor mij zo veilig voelt tegelijk zo onveilig voelen? Misschien ben ik wel zijn doel in het leven. Maar dat is niet genoeg en ook onze kinderen zullen niet genoeg zijn.

Why do we live, why do we die? Wacht eens, was dat niet een heel oude nummer, nog van de musical Hair een halve eeuw geleden geleden? Prachtig en aangrijpend juist omdat het de vraag wel stelt maar het antwoord niet geeft.

Als hij dit met me zou delen……? Maar ik denk niet dat hij dat doen zal.

Hij komt het huis uit. Al mijn overpeinzingen (om het niet piekeren te noemen) verdwijnen direct als sneeuw voor de zon.
‘Hi, Pop’
‘Hi, tiger.’

Pop is zijn koosnaampje voor mij. Voor alle andere mensen ben ik Debbie.
Even later is het alsof de verre bergen blauwer en violetter zijn dan daarnet, de zonnegloed van oranje naar geel verschuift maar het oranje niet verdwijnt en ik alle kleuren intensiever waarneem. Ik ruik de geur van zijn zeep en daar doorheen zijn eigen geur. Hij loopt het huis binnen en keert terug met twee grote wijde kommen terwijl de geur van verse koffie met de zachte wind meedeint. Hij gaat zitten met zijn lange ledematen in de houten stoel gedrukt en neemt eerst mijn handen tussen de zijne die warm zijn van de slaap, het douchen en het huis voordat hij ze in mijn schoot terug legt en me één van de kommen reikt.

Op de een of andere manier is het ontzettend intiem, zijn handen, meer dan dat hij mij zou zoenen. Hij slurpt van zijn eigen kom met koffie en kijkt met de hem eigen intensieve blik in de verte tot aan de bergen of misschien erover heen.

‘Another day in Paradise,’ zegt hij en hij blijft kijken naar de verten.
‘Wow, Kris, wat zeg je daar?’
‘Ken je dat liedje, Pop? Van Phil Collins?’
‘Ik ken het!’ zeg ik. Ik verbaas me altijd over de out-of- the-blue opmerkingen van Kris. Hij doet met plezier ermee hoewel ik direct voel dat er vandaag iets gaat komen.

Hij neemt een langzame aandachtige slok van zijn koffie. Normaal steekt hij daarna een sigaret op waardoor hij iets cowboyachtigs krijgt. Dat komt door al die sigarettenreclames van vroeger die nog net zijn ziel zijn binnengekropen.
Maar nu doet hij dat niet. Nu kijkt hij mij aan, langzaam en aandachtig. De vertraging is wel als die van een cowboy in een western, maar vandaag zonder sigaret. Ik voel dat er iets belangrijks bij hem is veranderd maar ik voel nu vreemd genoeg geen angst. Ik dacht altijd al dat er ooit iets zou gebeuren en dat ik dan ontzettend bang zou worden. Maar dat is dus niet zo.
Hij zegt precies wat ik al heel lang aanvoel. Dit moest een keer komen. Toch verrast hij me enorm.

‘Pop, ik hou zo van je en wil bij je zijn. Maar zo'n idylle is niks voor me. Ik ben geen idyllisch mens. Ik ben een groot geworden street kid. Je weet het. Ik ben eigenlijk vechtersbaas. Ik heb samen met je ons huis getimmerd, nou ja…..’ (weer een slok)
‘Nou ja, Kris, Jij hebt vooral getimmerd gehakt en gezaagd, en ik..’
‘Zonder jou was het niet gelukt!’
‘Zonder jou waren we niet eens begonnen!’
‘Pop, nu staat ons paradijsje er maar: er is another day in Paradise. Ik leg het zo uit. Die dag is gekomen, voel ik Ik moet ergens anders vechten en dat liedje zegt me al waar dat is.’

Ik denk aan kinderen die ik zo graag met hem wil krijgen en slik tranen weg. Ik wil niet een huilbui die de boel verstoort. Ik wil hem nemen zoals hij is en wil naar hem luisteren. Het lukt me. Genoeg althans. Ik haal schokkerig adem en weet mezelf even te kalmeren. Let him speak his mind. Het lastige is dat ik weet wat er komt.

‘Ik moet naar mijn street kids,’ vervolgt hij ernstig en kijkt me weer aan, ‘ik heb het nog helemaal niet helder maar ik moet wat met ze gaan doen. Ik kan niet veel: ik kan wat zingen en ben een goede artiest. Maar ik kom van ze vandaan en ken ze. Ze hebben iets nodig en ik wil ze iets geven. Ze hoeven van mij niet beter of anders te worden dan ze zijn. Ze mogen zijn wie ze zijn. Misschien ga ik een rockband met jonge jongens formeren of ga ik gratis concerten voor ze geven en ben ik ze vervolgens te slim af als ze een zwarte markt in toegangskaartjes eruit willen slepen.
Ik weet het nog niet precies maar ik moet erheen. Ik ga beginnen bij de police en de social workers, want die kennen de kids veel beter dan die zelf willen weten en ze mogen me daar ook niet zien. Alleen moet ik daar wel beginnen om eerst eens te gaan praten met volwassen mannen. Begrijp je iets van me, Pop? Zeg me wat je ervan begrijpt!’

Ik kijk hem aan. Ineens zie ik de jongen in hem.
‘Je wordt een keer vader.’ zei ik, ‘En misschien eerder dan je denkt. Maar ook dan blijf je in de wereld staan en als on the streed jouw kids zijn dan moet je erheen. Maar ik hoop dat je onze wereld dan net zo echt zult vinden als hun wereld. Daar zit het gevaar voor ons, denk ik, dat je de echtheid van onze wereld vergeet en inruilt voor hun problemen.’

‘Being a man is living in two worlds at once,’ zei hij, ‘Man zijn betekent in twee werelden tegelijk leven. Ik verschil daarin niet van de politie, de ambulancemedewerker, de leraar, de buurtwerker, ga maar door. En dan kom je thuis en daar is het echte leven. Maar je werk is ook het echte leven. Hoe is dat voor jou, Pop? Je leeft toch ook voor je werk? Hoe is dat voor jou als je ineens voor een dochtertje of een zoontje te zorgen hebt?’
‘Lief dat je over onze kinderen spreekt en dat je met ons dochtertje begint, Kris! Ik hoop dan dat ze jouw ogen erft want die vind ik zo prachtig.’
‘Pop, is het dan voor jou geen tweedeling?’
’Dat denken mensen altijd, dat je juist als vrouw erin verscheurd wordt en dat dat heel moeilijk is! Terwijl ik denk dat het heel anders is. Het is voor mij juist de totale eenheid! Ook als het me praktisch nog steeds verscheuren zal. Maar dat zal ik aankunnen.’
‘We're quite the philosophers’ lacht Kris, ‘Ik denk dat het precies zo is zoals je zegt en dat dat een groot vrouwelijk raadsel is. Terwijl ik het met de twee werelden zal moeten doen. Het lijkt alsof dat meer is, twee is meer dan één zou je zeggen maar in werkelijkheid is het minder. Het kiezen maakt het schamel. Maar dat weerhoudt me niet me in te zetten voor wat ik moet doen. En dat ga dus doen. Vandaag. Je moet ergens beginnen.
Dus rij ik nu naar de stad. Het kan zijn dat ik er blijf en pas morgen terugkeer. Maar er is geen andere vrouw. Het gaat me niet om vrouwen, het gaat me om the kids.’

Gelukkig heeft Kris mij nooit om mijn zegen gevraagd. Hij heeft gewoon gedaan wat hij vond dat hij moest doen. Ik heb hem daarin erkend.

Hij zoende mij maar was er niet helemaal bij. Hij nam wat onwennig afscheid. Ineens. Hij startte de auto en reed het terrein af, de stoffige landweg op. In de verte zag ik zijn auto de freeway opdraaien en aan de horizon verdwijnen.
Vanaf het moment dat hij in de stad was, bij wat hij noemde the kids, deelde hij zijn zorgen en vragen met hen en niet met mij. Ik voelde het aan de leegte die hij direct achterliet. Hem ondersteunen ging niet. Op de een of andere manier was mij duidelijk dat ook dit niet anders kon zijn. Ik begon hem die dag kwijt te raken.

Hij werd als een zeeman die nog wel eens aan wal kwam. De wal werd toenemend vreemd voor hem. Het ruime sop werd zijn echte wereld. Hij begon wel weer meer te drinken en hij blowde ook weer. Ook dat kon ik op een bepaalde manier zien als iets dat ook wel bij hem hoorde. Maar ik kon er geen deel aan hebben.

Zijn kunst gedijde er trouwens prima op. Zijn songs werden nog een tandje rauwer maar tegelijk ook gevoeliger.

Maar het is hem niet gelukt, met die twee werelden. We hebben samen nooit kinderen gekregen. Een half jaar later wisten we het: dat ons samenzijn een tijdelijk paradijs was geweest.

Kris is na mij een paar maal getrouwd geweest maar bleef uiteindelijk zelf the street kid die hij eigenlijk was.
Mijn latere mannen hebben allemaal een zwak voor hem gehad. Ze waren nooit jaloers als ze zagen dat wij iets met elkaar hadden en toch niet voor elkaar bestemd waren.
Soms ben ik nog wel eens stiekem met hem naar bed geweest. Het was altijd weer geweldig met hem zonder dat er ooit nog een relatie of de wens daartoe uit voortkwam. Het bleef sex met je ex. Maar de ex was Kris. Hij bleef in mijn hart.

Hij werd heel mooi oud. Ik denk dat hij voor onze respectievelijke partners ook de street kid was, die mocht komen, er even mocht zijn en dan ook weer ging. Terwijl hij uiteindelijk een vrouw trof die vijf jaar ouder was dan hij, ook artieste was en naar hem toe iets moederlijks had hoewel ze er spannend en aantrekkelijk uitzag. Met deze vrouw is hij oud geworden.

Ik was vijfentwintig toen ik met hem was. De relatie heeft drie jaar geduurd tot ze verwaterde. Toch is hij ergens mijn grote liefde gebleven. Ik denk wel eens dat we voor een tragedie zijn behoed, en dat die zeker zou zijn gebeurd als hij was gebleven. Misschien zou hij dan al niet meer leven. Waarom? Ik weet niet waarom ik dat denk. Wie zal het zeggen?
Achter de blauw-violette bergen ligt zijn stad. Daar zijn de straten. En die zijn voor hem zijn thuis.

EINDE

IN EEN DAL tussen twee bergen stroomde een bergrivier van dorp tot dorp. Op de plek waar de weg door het dal en het pad naar de bergtop elkaar kruisten was een watermolen gebouwd. In het molenhuis woonde de stenenslijper.

Elke ochtend stond hij vroeg op. Hij liep naar zijn werkplaats en bracht de grote slijpstenen in verbinding met het schoepenrad van de molen. Dan kwam de werkplaats tot leven. Metalen buizen begonnen te draaien, houten tandwielen grepen in elkaar en kloppend en dreunend draaide de grote steen. Het water waarvan de molen gebruik maakte stroomde over de stenen heen door een goot naar buiten alwaar het zijn natuurlijke weg hernam.

De steenslijper nam ruwe stenen die hij gevonden had en ging op zijn buik boven het grote slijprad liggen. Soms met de hand en soms met een grote tang hield hij de stenen net zo lang op hun plaats tegen de slijpsteen totdat het ruwe materiaal blinkend en lichtend geworden was. Bij grotere stenen was hij daar meerdere dagen mee bezig.

Het resultaat waren ronde en facet geslepen edelstenen, gepolijste bergkristallen, flonkerende amethysten. Soms liet hij de slijpsteen alleen zijn werk doen om de oorspronkelijke vorm en kleur van de edelsteen tot verschijning te brengen en alleen het omliggende materiaal eraf te halen. Soms ging hij bij daarvoor geschikte stenen verder en bracht ze tot volmaaktheid in iedere door hem gewenste vorm.

In het molenhuis stonden op de schappen de kostbaarheden uitgestald. Een zilversmid kwam wekelijks bij hem langs en vatte de stenen tot ringen en hangers en reeg ze aaneen tot kettingsnoeren en bracht ze de andere week weer terug om verkocht te worden.

De stenenslijper deed het slijpwerk in de ochtend, liep op het middaguur naar de taveerne waar wij wat at, want hij leefde alleen. In de middag was hij onderweg in de bergen. Hij zocht en klopte en hakte om nieuwe stenen te vinden.

Hij was rijk, maar niet rijk in de zin dat hij veel geld bezat. De kleinodiën deed hij voor matige prijzen van de hand omdat hij er zich van bewust was dat het geschenken uit de aarde waren en hij er alleen maar wat aan geklopt en geslepen had. Hij was wel rijk in de zin dat hij de hele dag door kostbaarheden was omgeven en er telkens nieuwe bij schiep. En hij was blij als de juwelen hun weg in de wereld vonden naar liefhebbers.

Op een dag kwam de zoon van de koning in zijn werkplaats. Hij keek nieuwsgierig rond naar al deze schatten terwijl de stenenslijper op zijn buik boven de slijpsteen lag omdat hij juist met een grote bergkristal bezig was. De koningszoon hield van mooie stenen en dacht aan zijn toekomstige koningskroon en zijn koningsmantel.

‘Zeg me baas, heb je al deze stenen zelf gevonden?’
‘Inderdaad, edele heer. Ze zijn een geschenk van de aarde zelf.’
‘Zeg baas, ben je dan op verre reizen gegaan om deze schatten te vinden?’
’Nee, edele heer, de stenen komen van dichtbij. Ik ga elke middag op pad en vind ze dan.’

In het hart van de koningszoon ontwaakte nu de begeerte en hij zei:
’Breng me dan naar deze plek waar al die rijkdom te vinden is! Ik beveel het je. Ik ben de zoon van de koning en al het land en wat daar op of in is behoort hem toe.’
‘Zoals u wilt, edele heer.’

Hij klom vanaf de slijpstoel naar beneden, zette de molen stil, deed zijn hoed op en zijn mantel aan en liep naar buiten. De koningszoon was ongeduldig op zijn paard gesprongen. Beiden namen het pad de bergen in. De stenenslijper liep, de koningszoon drentelde met zijn paard ongeduldig heen en terug en op en neer.
Toen ze bij de steengroeve waren aangekomen hield de slijper stil en zei: Hier is het.

De koningszoon keek om zich heen maar zag niets dan rotsblokken en grind en vergruisde steenbrokken.
‘Waar zijn de edelstenen?’
‘Hier zijn de stenen, edele heer!’
‘Je houdt me voor de gek! Laat ze me zien!’
De stenenslijper bukte zich en raapte een steen op.
‘Hier!’
‘Je bent een bedrieger!’ riep de koningszoon boos, ‘Je denkt dat je me om de tuin kunt leiden door me hier naartoe te brengen. Je bewaart je schatten ergens anders en hoopt dat ze daar veilig zullen zijn. Maar mij maak je niets wijs!’
‘Hier liggen de schatten heer.’ zei de slijper.

Maar de begerige koningszoon werd zo boos dat hij een steen oppakte en deze naar de slijper gooide. Deze werd geraakt, zakte ineen en bleef liggen.
Nu schrok de koningszoon om wat hij gedaan had maar het was niet meer goed te maken. Voor hij het zelf wist was hij op het paard gesprongen en had het de sporen gegeven. In een opwelling reed hij naar de molen terug.

Ik zal hulp gaan halen, zei hij tegen zichzelf, en dan komt alles misschien toch nog goed.
Bij de molen aangekomen trad hij het huis binnen waar het nu heel stil was. Hij liep rond en zag op de schappen de vele bewerkte stenen en juwelen staan en vergat de tijd.
Hij schrok op toen er hard op de deur gebonsd werd. Even overwoog hij zich te verstoppen maar de deur werd al met een ruk opengegooid en enkele mannen met zwaarden en grote hoeden op werden zichtbaar.

‘Wat doe je daar?’ riep een van hen hem toe. ‘Ik ben de schout van de koning en we hebben de stenenslijper gevonden. Hij kwam niet bij het eten opdagen en we zijn hem gaan zoeken Iemand zal hem hebben willen beroven en heeft hem zo toegetakeld dat we bezorgd zijn dat hij zal sterven. Weet jij er iets van? Hoe lang ben je hier?’
De koningszoon dacht bliksemsnel na. Zou het bekend worden wat hij had gedaan zou de schande onmetelijk zijn. Zijn vader zou geen andere keuze hebben dan hem zwaar te straffen en het koninkrijk zou zonder opvolger zijn.
Het is nu toch al gebeurd, dacht hij, en dus maakt het geen verschil meer.

Hij draaide zich om naar de schout.

‘Ik ben de leerling van de stenenslijper.’ loog hij, ‘Ik wachtte op mijn meester maar die is niet gekomen. Waar is hij nu?’

‘O, ben jij zijn leerling? Dat wist ik niet maar hij vertelt ook meestal niet zoveel. Wel, jongeman, je zult het een tijd zonder je meester moeten stellen. Hij is weggebracht naar de stad en het is te ver om hem nu nog achterna te rijden. Weet jij trouwens van wie dat paard is dat voor de deur staat?’
‘Een paard? Ik heb geen idee!’
‘Nou, dan nemen we dat ook maar mee, dan gebeuren daar tenminste ook geen gekke dingen mee. Tot ziens, en hou de deur op slot. Misschien loopt de rover nog wel rond!’
En met deze woorden verdwenen de mannen.

Nu werd het de koningszoon duidelijk dat hij zich lelijk in de nesten had gewerkt en hij kreeg spijt van wat hij gedaan had. Maar hij dacht daarbij nog steeds alleen aan zichzelf en aan de kroon die hij nu niet zou krijgen en de koningsmantel die niet om zijn schouders zou worden gelegd. Tegelijk was hij bang dat hij herkend zou worden en dat zou uitkomen wat hij gedaan had. En zo bleef hij in het molenhuis en begon de molen en de stenen te ontdekken en hij werd nieuwsgierig en ging op dezelfde wijze boven de slijpsteen liggen als hij het de stenenslijper had zien doen. Hij pakte een ruwe steen die ergens in een hoek lag, ging aan het werk en zag geleidelijk aan de edelsteen tevoorschijn komen.

De schout kwam niet meer terug maar de stenenslijper ook niet. De koningszoon stond al gauw bekend als de leerling van de slijper. Hij wijdde zich met een toenemende ijver aan het slijpwerk en werd er handig in. Alleen durfde hij niet naar de bergen te gaan om stenen te gaan zoeken, hij kon het niet. Hij sliep in een hoekje van de werkplaats, hij at in de taveerne en meed zoveel mogelijk ieder contact.

‘Een zwijgzame jongen,’ zeiden de mensen van het dorp, ‘Maar hij heeft wel gevoel voor het vak. Jammer dat de stenenslijper zelf hem niet de kneepjes kan bijbrengen. Hoe zou het toch met hem zijn?’

Maar de stenenslijper keerde niet terug. Hij lag lange tijd in een ziekenhuis in de stad en moest herstellen van zijn verwondingen. Eenmaal op de been wilde hij niet terugkeren naar het dorp. Hij hoorde dat er een leermeester werd gezocht voor de jongste dochter van de koning. Hij liep naar het paleis en bood zijn diensten aan. Daar werd hij door de wachters uitgelachen maar hij drong aan en tenslotte lieten ze hem binnen en brachten hem bij de koning.

‘Hoe kom je op het idee dat je mijn dochter iets zou kunnen leren?’ vroeg de koning.
‘Ik heb gehoord dat ze wijs en geduldig is,’ zei de stenenslijper, ‘maar ze is nog maar een kind en moet dus nog veel leren. Ooit wordt ze koningin en dan heeft ze alle wijsheid en geduld van de wereld nodig. Ik ben stenenslijper geweest en ken bergkristallen, de glans van rozenkwarts en het violet van amethyst. Die glans is in haar. Ik denk dat ik haar leraar kan zijn.’

‘Iets in wat je zegt maakt dat ik je geloof.’ zei de koning, ‘En wijsheid en geduld zijn inderdaad heel belangrijk. Weet je wat? Je mag het een week proberen.’

Zo werd de stenenslijper de onderwijzer van de prinses. Hij leerde haar de sterren herkennen, de glans van zijde te vinden in de bloemen van de paleistuin, hij leerde haar hoe je paarden geruststelde en hij leerde haar schaken. De week was in een oogwenk om en hij mocht blijven. Hij leerde haar overdag. In de avond las hij zelf of ging erop uit om haar nog meer te kunnen leren. Toen zij zestien jaar oud geworden was en hijzelf oud en grijs riep de koning hem.’

‘Je hebt goed werk verricht.’ zei hij, ‘Ik wil je nu wat toevertrouwen. Ik heb een zoon gehad en die is op een dag verdwenen. Ik heb veel verdriet om hem gehad maar ik was ook altijd bezorgd om hem want hij was dwaas en hebzuchtig. Ik weet niet wat ervan hem geworden is. Maar mijn dochter is zo wijs en geduldig geworden als je hebt gezegd dat ze zou worden toen jij kwam. Ik weet dat ik veel aan je te danken heb. Ik wil haar nu tot mijn opvolger kronen en haar op de troon zetten. De kroning zal over een week plaatsvinden. Ik wil dat je erbij bent. Ik zou je nu graag al willen belonen. Zeg mij hoe ik je belonen kan!’

De stenenslijper dacht na maar kon niets bedenken wat hij zou willen hebben of wat hij nodig zou kunnen hebben. Toen kreeg hij een idee.
‘Ik hoef geen geschenken of rijkdom. Ik heb alles wat ik nodig heb, majesteit. Maar ik zou wel graag als het mij vergund wordt nog een keer terug willen keren naar het dorp waar ik vroeger gewerkt heb. Het is niet ver, misschien twee dagen lopen hier vandaan. Ik zou er misschien twee dagen blijven en dan weer terugkeren. Dan ben ik voor de kroning weer terug.’

De koning stond het hem toe.
Maar de koningsdochter hoorde ervan en zei tegen haar vader: ‘Toe vader, laat mij toch met mijn leraar meereizen. Als je ons paarden en ruiters geeft zijn we over enkele dagen alweer terug en kan de kroning plaatsvinden. Ik ben hem veel verschuldigd en wil weten waar hij vandaan komt.’

Zo gingen ze op pad. De stenenslijper reisde nu in het gevolg van de prinses op een paard en ook de prinses reed, liever dan zich in een koets te laten vervoeren. Ze reden flink door en kwamen voor zonsondergang al in het dorp en bij de molen aan.
Daar zat de koningszoon- leerling die inmiddels zelf een man geworden was en als de stenenslijper bekend geworden voor de bank van het huis uit te rusten van het vele werk van de dag. In het laatste licht van de zon flonkerden de edelsteenschijven die aan dunne koorden in het raam hingen.

‘Hier is het.’ zei de oude steenslijper. Ze hielden de paarden in. ‘Dit was vroeger mijn werkplaats.’

De prinses zette grote ogen op bij het zien van zoveel moois.
De oude stenenslijper steeg af en liep naar de bank waarop de koningszoon zat. Deze droeg eenvoudige, meermaals verstelde kleren, had een stoppelbaard en zag er helemaal niet prinselijk uit. Hij was eerst geschrokken toen hij al die paarden en wachters zag en een edele jonge vrouw van haar paard zag afstijgen en herkende haar niet. Ook de oude stenenslijper herkende hij niet. Hij dacht weer aan zijn wandaad die hij jaren geleden had bedreven en dacht: als ze me nu daarvoor komen halen is het goed. Ik ben bereid te boeten voor wat ik heb gedaan.

De oude slijper had hem direct herkend. Hij deed echter alsof hij hem niet herkende. Hij liep door naar binnen en keek rond in zijn oude werkplaats. Hij zag hoe alles op orde was. Op de schappen stonden nieuwe werkstukken die hij niet kende en die hem door hun schoonheid raakten.
‘Heb jij dit gemaakt? , vroeg hij verwonderd aan de koningszoon, ‘Het is prachtig!’
‘Dank u edele heer.’ antwoordde deze, ‘Ik heb er veel tijd en geduld aan besteed.’
‘Vertel eens: van wie heb je het vak geleerd?’
‘Van een oude meester,’ zei de koningszoon, ‘maar ik heb hem al lange tijd niet meer hier gezien.’
‘Is er wat gebeurd?’ vroeg de oude man, ‘Waarom heb je hem niet meer gezien?’

Toen brak er iets in de koningszoon en hij biechtte de oude man op, hoe hij ooit de slijpmeester had geslagen en bang geworden was en hier was gebleven en om iets te doen te hebben het vak had geleerd.
De oude man begon te glimlachen.

‘Maar je bent daarin heel goed geworden. Wat zou je nu het liefste willen?’

‘Dat ik het ongedaan kon maken!’ riep de koningszoon vertwijfeld, ‘En dat de oude meester terug zou keren.’

‘Kijk dan eens goed naar me? zei de meester.

De koningszoon keek. En hij herkende de oude man.
’

‘Meester,riep hij uit, ‘U, u bent het! U bent teruggekeerd! En u bent een edelman geworden.’
’Geen edelman,’ zei de oude man, ‘Maar ik ben naar het paleis gegaan. En ik heb het mooiste slijpwerk mogen doen dat je je maar kunt voorstellen. Ik ben de leraar geworden van de dochter van de koning. Ik heb haar veel mogen leren maar het was wat ze toch al in zich had. Het is net als edelsteen slijpen. De steen heeft alle eigenschappen en je haalt ze er alleen maar uit en maakt ze zichtbaar. Dankzij jou heb ik dit mogen doen.’

De koningsdochter was ondertussen binnengekomen en had het laatste deel van het gesprek gehoord.
’Ik heb inderdaad heel veel van u geleerd’ beaamde ze, ‘Maar wie is deze man met wie u spreekt? Is hij ook een leerling van u?’
De koningszoon wilde amtwoorden maar de oude man hield hem met een handgebaar tegen.
’Ja, prinses’, zei hij, ‘hij is de andere leerling van me. Maar ik heb weinig tijd gehad om hem te leren want hij begon pas toen ik vertrokken was. Het bijzondere aan hem is dat hij juist dingen heeft geleerd dat niet in hem aanwezig waren. Hij heeft geduld geleerd en dat had hij niet. Hij heeft eerbied geleerd en hij was hooghartig. Hij is dienstbaar geworden en hij was hebzuchtig. En prinses, ik heb niet aan hem geslepen, niet aan hem gepolijst, ik ben niet dag en nacht om hem in de weer geweest. En het is allemaal goed gekomen.’
’Nee,’ zei de koningszoon, ‘Het is helemaal niet goed. Ik heb u niet geloofd toen u mij vertelde dat het de aarde was die haar schatten gaf. Ik ben boos op u geworden. Ik was dwaas en heb u bijna dodelijk verwond. Ik ben een misdadiger geworden en ben niet waard in jullie gezelschap te zijn. Als u nu bent gekomen om uw werkplaats op te eisen, dan staat u in uw recht. En dan zal ik meteen vertrekken en gaan.’

De oude man keek de jonge man aan, nam hem bij de hand en liep naar de koningsdochter.

‘Jonge stralende hoogheid.’ zei hij, ‘Deze man heeft inderdaad alles gedaan wat hij heeft opgebiecht. Maar hij is ook een ander mens geworden. Hoogheid, deze man is je verloren broer. Hij is de prins die verdwenen is.’

De prins en de prinses keken elkaar aan en allebei naar de oude man. Ze begonnen allebei te huilen maar na enige tijd begonnen ze te glimlachen. Ze waren elkaar in de armen gevallen en waren heel blij.

De oude man knikte verheugd.

Jullie zijn dus allebei volleerd.’ zei hij, ‘Wie had gedacht dat ik daarin een bescheiden bijdrage zou kunnen doen. Koningszoon, dat is allemaal ontstaan vanuit je onbezonnen daad, je woede en je ongeduld. Is dat niet een groot geheim? En nu zouden jullie allebei kunnen regeren. Jij, prinses omdat je wijs bent, en jij prins, omdat je schuld en berouw kent. Beide heb je nodig.’

‘Ik wil dat zij regeert.’ zei de prins, ‘en als het goed is wil ik hier blijven. Zal ik knecht van u worden?’
’Maar ik wil dat je terugkeert!’ zei de prinses, ‘ Je bent nu eenmaal prins. En je zou goed kunnen regeren. Weet je wat? Laten we het onze vader vragen.’

De prins stemde in.
‘Ik zal meegaan en hem om vergiffenis vragen. En dan zal hij zeggen wat het beste is.’

En zo zadelden zij de paarden en vertrokken. De prinses vroeg haar leraar mee te komen. Maar de oude man weigerde.
‘Prinses, mijn taak is volbracht.’ zei hij, ‘Ik ben weer thuisgekomen en ik blijf nu hier bij mijn stenen.’

Ze reden weg en kwamen bij het paleis aan. Daar stond de koning te wachten. Een diepe wond in zijn hart werd geheeld toen hij zijn zoon zag. Deze vroeg hem om vergiffenis en de oude koning schonk hem die. Hij was verheugd omdat zijn zoon niet langer verwaand en hooghartig was. Ze vroegen hem wat er moest gebeuren.
De koning dacht lange tijd na.
‘Ik weet het niet.’ zei hij tenslotte, ‘Zeggen jullie het maar.’

‘Geef mij hier een werkplaats’ zei de prins, ‘en laat mijn zuster regeren. Dus moet zij de kroning ontvangen. En wanneer zij een man vindt zal deze de koning worden.’
’Niks ervan. Laat de prins regeren.’ zei de prinses, ‘En laat mij maar raadgever zijn. En als hij trouwt zal er een koningin komen.’

De koning kreeg een idee.

‘We gaan eerst het feest vieren dat mijn zoon terug is,’ besloot hij, ‘En ik weet al hoe het verder zal gaan. Jullie zijn beiden geschikt. Maar een koning moet een koningin hebben en een koningin een koning. Daarom heb ik het volgende besloten. Wie van jullie het eerste trouwt zal het rijk erven.’

Zo werd enkele dagen later het feest in alle luister gevierd. En toen op het feest de prinses haar toekomstige gemaal ontmoette en met hem danste glimlachte de prins en wist dat het zo goed was.

De prinses trouwde kort daarop en ze werd gekroond. De prins had het er heel druk mee de nieuwe kroon voor haar te smeden en die te bezetten met edelstenen die haar karakter roemden en haar ook kracht gaven bij haar taak als koningin van het land.
In haar koninkrijk heerste wijsheid en geduld en was ook veel plaats voor vergiffenis.
De koningszoon trouwde nooit en werd niet gekroond. Maar hij had zijn werkplaats onder in het paleis.
En daar maakte hij de mooiste dingen.

LIEFDE SPROOKJES EN VERWIKKELINGEN- NINA VAN IMMERZEEL

korte verhalen

OVER DEZE BUNDEL:

Hier is een selectie uit mijn korte verhalen, afgewisseld met sprookjes en twee kadervertellingen uit mijn romans, dus verhalen binnen verhalen. Toen de bundel bijna samengesteld was, schoot me het muziekprogramma te binnen, dat ik rond de milleniumwisseling deed met Lotte van Dam. Ik dook de archieven in. Ze bleken millenniumproof, tijdloos. Een aantal van de liedteksten zijn mee opgenomen in deze bundel.  Ze zijn samen gemaakt, met grote dank aan Lotte van Dam  en al haar inspiratie. Chapeau, chère amie!

OVERZICHT:

Korte verhalen: © Nina van Immerzeel 2024:

Pascale. Kris. Het onmogelijke goede. Wagons-Lits

Vertellingen afkomstig uit romans:

uit Het Pad van de dwaas © Nina van Immerzeel 2020: 

Anthony’s droom.

uit Tweelingstad © Nina van Immerzeel 2018:

Herfstmuziek.

Sprookjes: © Nina van Immerzeel 2024:

De stenenslijper. Hoe de prins die alles beter wist toch koning werd. De legende van Bluclad en Pyrog.

Uit liedprogramma Ridders gezocht: © Nina van Immerzeel en Lotte van Dam 1999:

Zonnevlecht. Ridder te voet. Kermis in Antwerpen. Roltrappen.Twee vriendinnen. Eb en vloed

Veel leesplezier!

INHOUDSOPGAVE

OVER DEZE BUNDEL
(Deze linkt ook. Is de tekst van hierboven. Bedoeld vooraan het begin van het boek.)

1. Pascale

2. Zonnevlecht

3. Kris

4. Ridder te voet

5. De stenenslijper

6. Kermis in Antwerpen

7. Het onmogelijke goede

8. Roltrappen

9. Wagon-Lits

10. Hoe de prins die alles beter wist koning werd

11. Twee vriendinnen

12. De legende van Bluclad en Pyrog

13. Anthony’s droom

14. Herfstmuziek

15. Eb en vloed

Copyright © Ninabooks 2024

Alle personen en gebeurtenissen in dit boek berusten op fictie. Elke gelijkenis met bestaande personen of gebeurtenissen berust louter op toeval

Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd en/of openbaar gemaakt, door middel van druk, fotokopie, microfilm of welke andere wijze ook, zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van Uitgeverij Ninabooks.

No part of this book may be reproduced in any form, by print, photoprint, microfilm or any other means without written permission from Uitgeverij Ninabooks

Op Substack en social media delen? Natuurlijk!

Sharing with Substack and social media? But of course!

Share NINABOOKS